Fjölmenning er hugtak sem yfirleitt er ekki notað eitt og sér heldur með öðrum tengdum hugtökum eins og „fjölmenningarlegt samfélag.“ Þegar talað er um fjölmenningu í þessu samhengi er átt við að fólk með margvíslegan menningarbakgrunn býr og starfar saman á jafnréttisgrundvelli.
Í leikskólanum er mikið af börnum af erlendum uppruna. Við erum fjölmenningalegt samfélag í daglegu starfi leikskólans enda eru töluð 14 tungumál í Öldunni.
Í leikskólanum eru 48% barna af erlendum uppruna.
Við tölum íslensku í leikskólanum þar sem íslenska er opinbert tungumál á Íslandi.
„Fjölmenningarlegt samfélag er hugtak sem notað er um það samfélagsform þar sem fólk frá mismunandi menningarsvæðum og af mismunandi etnískum uppruna býr saman í einu samfélagi.“
Önnur skilgreining á fjölmenningarlegu samfélagi er sú að „með fjölmenningarlegu samfélagi er átt við samfélag fólks af ólíku þjóðerni og af ólíkum menningar- og trúarlegum uppruna, samfélag fólks sem býr yfir ólíkri reynslu, getu og hæfni og býr saman í einu samfélagi, ber virðingu fyrir hvort öðru og hefur samskipti sín á milli.“ Í fjölmenningarlegu samfélagi er litið á fjölbreytileika og sem sjálfsagðan hlut.
Inngilding felur í sér að viðurkenna og virða fjölbreytileikann og gera alltaf ráð fyrir honum í öllu starfi. Inngilding snýr að því að virkja allt fólk til þátttöku og gefa fjölbreyttum hópi fólks kleift að taka þátt í ákvarðanatöku.
Fólk er talið hafa erlendan bakgrunn ef annað foreldrið er erlent. Einstaklingur sem fæddist erlendis en á foreldra sem báðir eru fæddir hér á landi telst einnig hafa erlendan bakgrunn.
Móðurmál má skilgreina á marga vegu en oftast er litið svo á að það sé fyrsta tungumál barns og það mál sem það binst tilfinningaböndum, sem foreldrar þess tala og þar sem hæfni barnsins er mest. Þetta er þó ekki alltaf raunin hjá fjöltyngdum börnum, því þau geta haft tvö eða fleiri tungumál að móðurmáli.
Málþroski í móðurmálum getur verið mismunandi eftir aðstæðum og málumhverfinu. Færni barna í erlendum móðurmálum er slakari ef henni er ekki viðhaldið. Hægt er að skilgreina móðurmál út frá uppruna, færni, hlutverki og auðkenningu (eigin eða annarra), en oftast virkar vel að skilgreina móðurmál minnihlutahópa út frá uppruna og því sem einstaklingi finnst sjálfum. Móðurmál eru einnig stundum kölluð heimamál (e. home language), upprunamál (e. language of origin) eða erfðamál (e. heritage languages).
Hugtökin tvítyngi og fjöltyngi lýsa því þegar einstaklingur býr yfir hæfni til að nota fleiri en eitt tungumál. Tvítyngi og fjöltyngi er flókið hugtak sem felur í sér margs konar samsetningu tungumálaþekkingar og mismunandi færni á ólíkum sviðum (t.d. varðandi hlustunarskilning, lestur, tal og ritun). Fjöltyngdir einstaklingar nota tungumálin reglulega í mismunandi tilgangi á ólíkum vettvangi með mismunandi fólki.
Fjöltyngd börn eru margbreytilegur hópur og því hefur fjöltyngi margvíslegar og flóknar hliðar. Evrópuráðið skilgreinir fjöltyngi (e. plurilingualism) sem tungumálaforða einstaklings í heild, hvort sem hæfnin er lítil eða mikil, og öll tungumál, mállýskur og talshættir eru hluti þess. Almennt er litið svo á að fjöltyngi feli í sér menntagildi og sé grunnur að því að viðurkenna margbreytileika og meðvitund um jafngildi tungumála þrátt fyrir mismunandi tilgang og notkun.
Slóðir:
Fyrstu skrefin á 10 tungumálum
Leiðarvísir um stuðning við móðurmál og virkt tvítyngi í skóla og frístundastarfi
